Ćwiczenia z zakresu ochrony ludności i obrony cywilnej

Projekt v. 08.09.2016

Rozporządzenie

RADY MINISTRÓW

z dnia ……….. 2016 r.

w sprawie ćwiczeń z zakresu ochrony ludności i obrony cywilnej

Na podstawie art. 21 ust. 9 ustawy z dnia ….. 20.. r. o ochronie ludności i obornie cywilnej (Dz. U. …, poz. …) zarządza się, co następuje:

Dział I

Przepisy ogólne

§ 1. Rozporządzenie określa:

1) szczegółowe cele i zakres organizowania ćwiczeń obrony cywilnej,

2) rodzaje zalecanych form ćwiczeń,

3) zasady oraz tryb planowania i przygotowania ćwiczeń na wszystkich szczeblach kierowania,

4) sposób przeprowadzania i dokumentowania ćwiczeń,

5) wytyczne do oceny ćwiczeń obrony cywilnej.

§ 2. Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o:

1) podmiotach ochrony ludności i organach ochrony ludności należy przez nie rozumieć organy i podmioty określone odpowiednio w art. 3 ustawy z dnia ….. 20.. r. o ochronie ludności i obronie cywilnej (Dz. U z. …, poz. …)

2) ćwiczeniach należy przez nie rozumieć wyższą formę szkolenia praktycznego, podmiotów określonych w § 2 ust. 1. realizowaną w szczególności w formie: gry kierowniczej, treningu decyzyjnego, ćwiczenia epizodycznego, ćwiczenia kompleksowego.

§ 3. Zakres problematyki rozwiązywanej w trakcie ćwiczeń obejmować powinien w szczególności:

1) kierowanie realizacją zadań obrony cywilnej;

2) organizowanie łączności obrony cywilnej;

3) monitorowanie zagrożeń, ostrzeganie i alarmowanie, w tym funkcjonowanie Systemu Wczesnego Alarmowania i Systemu Wczesnego Ostrzegania oraz informowanie ludności o zagrożeniach i sposobach postępowania;

4) ewakuacje ludności, zwierząt i mienia na wypadek zagrożenia bezpieczeństwa państwa i wojny;

5) organizowanie opieki medycznej i pomocy społecznej w tym pomocy psychologicznej;

6) organizowanie dekontaminacji i innych zabiegów specjalnych podczas zdarzeń masowych;

7) przygotowanie i organizowanie budowli ochronnych;

8) reagowanie na zagrożenia w tym działania ratownicze;

9) wykrywanie i oznaczanie stref niebezpiecznych;

10) organizowanie doraźnych pomieszczeń i zaopatrzenia dla poszkodowanych;

11) pomoc w przywracaniu działania niezbędnych służb użyteczności publicznej;

12) doraźna pomoc w grzebaniu zmarłych;

13) pomoc w ratowaniu dóbr niezbędnych dla przetrwania;

14) doraźna pomoc w przywracaniu i utrzymaniu porządku i bezpieczeństwa w strefach dotkniętych klęskami;

15) dodatkowe rodzaje działalności, niezbędne dla wypełnienia któregoś z zadań wyżej wymienionych, w tym planowanie i prace organizacyjne.

§ 4.1. Ćwiczenia sprawdzają rzeczywisty poziom przygotowanie organów kierowania oraz sił (formacji) obrony cywilnej do realizacji zadań ustawowych w zakresie ochrony ludności i obrony cywilnej.

2. Ćwiczenia, o których mowa w ust.1 klasyfikowane są:

1) ze względu na zasięg terytorialny na:

a. zakładowe (przede wszystkim ćwiczenia formacji OC),

b. gminne /równorzędne/,

c. powiatowe,

d. wojewódzkie.

2) ze względu na zakres problematyki na:

a. epizodyczne,

b. kompleksowe,

3) ze względu na założony cel na:

a. zgrywające,

b. pokazowe /instruktażowe/,

c. doświadczalne,

d. kontrolne;

4) ze względu na ilość zaangażowanych szczebli kierowania na:

a. jednoszczeblowe,

b. wieloszczeblowe.

5) ze względu na właściwości angażowanych sił na:

a. cywilne (służby, inspekcje, straże, zasoby ratownicze) ,

b. cywilnowojskowe.

Dział II

Planowanie ćwiczeń

§ 5.1. Podczas przygotowywania i przeprowadzania ćwiczeń należy zapewnić przebieg w warunkach lub przy założeniu warunków możliwie odwzorowujących rzeczywistość przewidywanego prowadzenia działań przez ćwiczących.

2. W czasie ćwiczeń sytuacje decyzyjne tworzy się zgodnie z koncepcją przeprowadzenia ćwiczenia, bez wpływania na podejmowane decyzje.

3. Wszyscy ćwiczacy podlegają tym samym normom, regułom, prawom, kryteriom oceny w tym przestrzegane są jednakowe dla wszystkich reguły dotyczące w szczególności:

1) obiegu informacji w ćwiczeniu;

2) czasu na rozwiązanie problemu decyzyjnego na okreslonym poziomie kompetencyjności;

3) właściwej sprawności kierowania i zarzadzania oraz zabezpieczenia logistycznego i wsparcia działań.

§ 6.1. W organizacji ćwiczeń bezwzglednie wymaga się zachowania w tajemnicy koncepcji ćwiczeń w tym sytuacji wyjściowej.

2. Zasadnicze problemy decyzyjne, rozwiązania których w trakcie ćwiczenia oczekuje się od ćwiczacych muszą zostać utrzymaniu w tajemnicy do czasu rozpoczęcia ćwiczenia.

3. Tajemnica nie powinna dotyczyć obszarów związanych z ogólnymi zasadami bezpieczeństwa w czasie ćwiczeń.

§ 7.1. Ćwiczenia z wyjątkiem treningu decyzyjnego prowadzi się w sposób ciągły, bez przerw w ich przebiegu.

2. Kierownik ćwiczenia może zarządzić przerwę w ćwiczeniach, o których mowa w ust.1 tylko, gdy jest ona podyktowana celami dydaktycznymi lub organizacyjnymi.

§ 8. Dla celów planistycznych i organizacyjnych okres planowania ćwiczeń dla danego szczebla przyjąć należy odpowiednio:

1) wojewódzkiego 3lata,

2) powiatowego 2 lata,

3) gminnego 1 rok.

§ 9.1. Ćwiczenie w formie gry kierowniczej prowadzi się do momentu całkowitego rozwiązania sformułowanego problemu.

2. Czas trwania gry nie powinien przekraczać 3 dni.

3. W przypadku braku sformułowania rozwiązania w przewidzianym czasie, ćwiczenie należy powtórzyć w najbliższym możliwym terminie, lecz nie później niż 3 miesiące od daty ich zakończenia.

§ 10.1. Ćwiczenie w formie treningu decyzyjnego powinny być organizowane w wymiarze do 4 godzin szkoleniowych poświęconych rozwiązaniu maksymalnie 2 zagadnień (problemów decyzyjnych z obszaru planowania).

2. Dopuszcza się możliwość zwiększenie liczby zagadnień do 4 tylko w przypadku rozwiązywania prostych zadań o niskim poziomie złożenia.

§ 11. Przygotowując ćwiczenie epizodyczne z udziałem formacji obrony cywilnej należy w szczególności uwzględnić:

1) realizację zadań wynikających z przeznaczenia formacji;

2) praktyczne wykorzystanie środków technicznych i wyposażenia;

3) procedury określone w planach działania formacji;

4) sposób kierowania formacją obrony cywilnej.

§ 12.1. Ćwiczenia kompleksowe powinny być organizowane w końcowej fazie określonego cyklu szkoleniowego, po wcześniejszym przeprowadzeniu innych form ćwiczeń.

2. Czas trwania ćwiczeń kompleksowych wynika z zakładanych celów oraz przyjętych rozwiązań organizacyjnych.

§ 13. Określając zakres ćwiczeń należy przede wszystkim uwzględniać problematykę zawartą w planach obrony cywilnej oraz innych dokumentach planistycznych, o których mowa w art. … ustawy z dnia …… 20.. r. o ochronie ludności i obronie cywilnej.

§ 14.1. Planując i realizując cel główny ćwiczeń w szczególności w formie gier kierowniczych lub ćwiczeń kompleksowych należy wykorzystać posiadane Plany Obrony Cywilnej i dostępne bazy danych.

2. Oparcie procesu decyzyjnego o zgromadzone dane powinna zakończyć analiza przydatności zgromadzonych materiałów i ujęta w notatce, sporządzonej zgodnie z załącznikiem nr 6 do rozporządzenia.

3. W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości, niekompletności lub niedostosowania posiadanych danych do potrzeb wynikających z wykonywania zadań z zakresu ochrony ludności i obrony cywilnej należy je niezwłocznie zaktualizować.

4. Szczególnym celem prowadzenia ćwiczeń, o których mowa w ust. 1 jest aktualizacja Planów Obrony Cywilnej.

§ 15. Każdorazowo ćwiczenia, w szczególności ćwiczenia z praktycznym udziałem sił i środków, należy poprzedzać cyklem szkoleń w formie np. warsztatów, seminariów, rekonesansów, przygotowujących kierownictwo i uczestników do udziału w ćwiczeniu.

§ 16. W uzasadnionych przypadkach w procesie planowania, przygotowania i prowadzania ćwiczeń z zakresu ochrony ludności i obrony cywilnej powinno się stosować zapisy ustawy z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych (Dz. U. z 2010 r. poz. 1228 z późn. zm.).

Dział III

Przygotowanie ćwiczeń

§ 20. Praktyczne organizowanie ćwiczeń jest końcowym etapem realizacji procesu planistycznego i przygotowawczego ćwiczenia zarówno dla kierownictwa, jak i ćwiczących.

§ 21. Wszystkie przedsięwzięcia oraz działalność ćwiczących i kierownictwa podporządkowane są planowemu realizowaniu poszczególnych zagadnień i celów szkoleniowych.

§ 22. Przed rozpoczęciem ćwiczenia kierownik ćwiczeń zobowiązany jest:

1) sprawdzić funkcjonowanie systemu łączności i obiegu informacji,

2) sprawdzić gotowość ćwiczących zespołów i środków niezbędnych do przeprowadzenia ćwiczenia,

3) omówić ogólne zasady bezpieczeństwa podczas prowadzenia ćwiczenia.

§ 23.1. Ćwiczenie rozpoczyna kierownik ćwiczeń przedstawieniem sytuacji wyjściowej i przekazaniem uczestnikom ćwiczenia zadania do realizacji.

2. Prowadzenie ćwiczenia może odbywać się metodą kontrolowanego przebiegu całego ćwiczenia lub zapewnienia swobody działania uczestnikom ćwiczenia.

§ 24.1. Do obowiązków kierownika (zespołu kierowania) w czasie prowadzenia ćwiczenia należy koordynowanie i monitorowanie przebiegu ćwiczenia w szczególności poprzez:

1) sprawowanie nadzoru nad jego przebiegiem;

2) egzekwowanie przekazywania informacji o zrealizowanych zadaniach;

3) zapewnienie zgodności przyjętych przez ćwiczących rozwiązań z planami obrony cywilnej i innymi dokumentami planistycznymi;

4) bieżąca ocena działań i decyzji podjętych przez ćwiczących;

5) w uzasadnionych przypadkach zarządzenie przerwy w ćwiczeniu, powtórzenie elementu ćwiczenia lub zakończenie ćwiczenia.

2. Do szczegółowych zadań kierownictwa ćwiczenia należy:

1) gromadzenie informacji;

2) ocenianie sytuacji;

3) przekazywanie i odbiór informacji;

4) wydawanie dokumentów normatywnych;

5) bieżąca koordynacja działań;

6) prowadzenie ewidencji działań.

§ 25. Uczestnicy ćwiczenia przystępują do realizacji zadań wg. planu, o którym mowa w § 18 ust.1 pkt 3 oraz przekazują informacje o stanie realizacji zadań (meldunki, raporty).

2.Wszystkie czynności wykonywane przez uczestników ćwiczenia dokumentuje się w dzienniku prowadzonych działań zgodnie ze wzorem stanowiącym załącznik nr 4 do rozporządzenia.

§ 26. W trakcie prowadzenia ćwiczeń należy respektować zasady użycia wszystkich wykorzystywanych sił i środków, określone odrębnymi przepisami i regulaminami w szczególności przebieg ćwiczenia na etapie planowania nie może wymuszać naruszenia odrębnych przepisów w tym wewnętrznych regulaminów i zarządzeń regulujących zakres pracy uczestników.

§ 27. W toku ćwiczenia niedopuszczalne jest odstąpienie od ogólnych zasad bezpieczeństwa.

§ 28.1. Celem oceny przebiegu ćwiczeń jest uzyskanie rzeczywistego obrazu poziomu wiedzy, przygotowania i wyszkolenia ćwiczących oraz gotowości do realizowania zadań z zakresu ochrony ludności i obrony cywilnej.

2. Analizę i ocenę ćwiczenia dokonuje zespół oceniający powołany przez kierownika ćwiczenia.

3. Ocenę ćwiczenia prowadzi się podczas jego trwania, dokumentując ją w „Karcie oceny”, której wzór określa załącznik nr 5 do rozporządzenia.

4. Wnioski z przeprowadzonych ćwiczeń stanowią podstawę do dokonania zmian i modyfikacji zapisów w dokumentacji podmiotów ochrony ludności oraz innej właściwej dokumentacji, której obowiązek prowadzenia wynika z odrębnych przepisów.

5. Po przeprowadzeniu oceny przebiegu ćwiczenia sporządza się sprawozdanie, z którym winni zapoznać się wszyscy uczestnicy ćwiczenia.

6. Na podstawie oceny ćwiczenia i przyjętych wniosków sporządza się harmonogram ich wdrażania z podziałem kompetencji (zadań), podaniem terminu ostatecznego ich wdrożenia i adnotacjami o wykonaniu lub nie wykonaniu z uzasadnieniem.

§ 29.1. Ćwiczenie kończy się po zrealizowaniu zaplanowanych zagadnień szkoleniowych. 2. Bezpośrednio po zakończeniu ćwiczenia kierownik przeprowadza podsumowanie ćwiczenia.

§ 30.1. Po przeprowadzeniu ćwiczenia w formie gier kierowniczych lub ćwiczeń kompleksowych organ zarządzający ćwiczenie sporządza pełną ocenę ćwiczenia zgodnie ze wzorem stanowiącym załączniki nr 6 do rozporządzenia.

2. Organ zarządzający ćwiczenie, nie później niż w terminie 30 dni po zakończeniu ćwiczenia, przesyła do organu nadrzędnego właściwego ds. ochrony ludności ocenę, o której mowa w ust.1 wraz z harmonogram, o którym mowa w § 28 ust. 6.

§ 31. Planowanie i wydatkowanie środków finansowych na organizację ćwiczenia powinno odbywać się zgodnie z obowiązującymi przepisami, w ramach ustalonego budżetu, zgodnie z zasadami racjonalności i gospodarności, mając na celu osiągnięcie zamierzonych efektów (celów) przedsięwzięcia.

§ 32.1. Ćwiczenia mogą zostać przerwane lub odwołane tylko w sytuacji powstania zdarzenia nagłego wymagającego bezpośredniego zaangażowania któregokolwiek z organów lub podmiotów organizujących ćwiczenia.

2. Decyzję o przerwaniu lub odwołaniu ćwiczeń podejmuje kierownik ćwiczeń.

§ 33. Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem podpisania.

Plik do pobrania w formacie PDF